www.imn.legnica.pl

 

Zakład jako oddział Instytutu Metali Nieżelaznych w Gliwicach istnieje od 1 kwietnia 1974 roku. Historia tej jednostki badawczej ściśle związana jest z Hutą Miedzi “Legnica”. Powstała ona w roku 1959, a więc w roku uruchomienia huty. W 1965 roku oddano do eksploatacji halę pirometalurgii z instalacjami pieca szybowego i elektrycznego łukowo-oporowego. Zaplecze badawcze wyposażono w podstawowe urządzenia doświadczalne i analityczne wykorzystywane do prowadzenia badań i prób na potrzeby przemysłu miedziowego. W następnych latach zakres działalności badawczej rozszerzono o procesy i technologie chemiczne, a także przystąpiono do produkcji towarowej bazującej na surowcach wtórnych i odpadowych z Przemysłu Metali Nieżelaznych.

Zakład ściśle współpracuje z IMN w Gliwicach w realizacji zadań badawczo-rozwojowych, a także utrzymuje kontakty z wieloma zakładami przemysłowymi z przetwórstwa i hutnictwa metali nieżelaznych w kraju i za granicą.

Obecnie IMN Oddział Legnica zatrudnia 105 pracowników i składa się z trzech Zakładów:

• Zakład Doświadczalny Hutnictwa Miedzi
• Zakład Doświadczalny Chemii
• Zakład Materiałów Ściernych

IMN Oddział Legnica posiada profil jednostki doświadczalno-produkcyjnej, o następujących podstawowych kierunkach działalności:

• Opracowywanie i wdrażanie technologii piro i hydrometalurgicznych związanych z utylizacją i zagospodarowywaniem odpadów przemysłowych i surowców wtórnych z przetwórstwa i hutnictwa metali nieżelaznych prowadzących do odzysku miedzi, cynku, ołowiu, antymonu, cyny oraz szlachetnych srebra, złota, platyny, w postaci stopów, koncentratów, tlenków, soli,
• Utylizacja odpadowych żużli z hutnictwa miedzi na materiały ścierne POLGRIT stosowane do oczyszczania powierzchni metalowych,
• Wytwarzanie mineralnych uzdatniaczy wody pitnej HYDROCLEANIT i AQUA CLEANIT z czystych krajowych kopalin dolomitowych i magnezytowych,

Celem podstawowym IMN O/Legnica jest zapewnienie wysokiego poziomu opracowywanych i wdrażanych technologii z uwzględnieniem najnowocześniejszych rozwiązań w zakresie stosowanych procesów i urządzeń, umożliwiających prowadzenie działalności w sposób kompleksowy i bezpieczny dla środowiska naturalnego, a jednocześnie ekonomicznie opłacalny.

Zakład wyposażony jest w następujące pilotowe instalacje hutnicze i chemiczne:

Instalacje hutnicze.

Podstawowymi urządzeniami technologicznymi instalacji są:

• cztery różnej wielkości obrotowe piece płomienne ogrzewane palnikami gazowo - tlenowymi, z których największy posiada pojemność użyteczną 11 m3 , pozostałe 1 i 1,6 m3. Są one wykorzystywane do badań oraz przerobu w skali technicznej odpadów ołowiowych i ołowiowo-cynkowych oraz cynowych, cynkowych i miedziowych występujących w postaci zgarów, popiołów, pyłów, szlamów, zgorzeliny, żużli itp. Z materiałów tych odzyskiwane są metale i ich stopy, a także pyły cynkonośne i wysokiej czystości tlenki miedzi i cynku. Instalacje pieców obrotowych wyposażone są w wysokosprawne tkaninowe filtry pulsacyjne. Zdolność przerobowa instalacji hutniczych w skali roku wynosi 10-15 tys. ton surowców ołowionośnych oraz 1 - 3 tys. ton na rok innych surowców.
• dwa obrotowe piece płomienne typu przewałowego o długości 7 i 9 m, które przeznaczone są do produkcji mineralnych uzdatniaczy wody pitnej oraz do uprzydatniania surowców, półproduktów i odpadów cynkonośnych do przerobu hydrometalurgicznego,
• piec elektryczny łukowo - oporowy o powierzchni trzonu 3m2 i pojemności roboczej ok. 3m3, zasilany transformatorem o mocy 1100 kVA. Piec ten przeznaczony jest do przerobu głównie trudnotopliwych surowców wymagających zastosowania wysokich temperatur,
• obrotowe rurowe piece gazowe z ogrzewaniem bezpośrednim i przeponowym służące do termicznej obróbki surowców obejmującej procesy suszenia i prażenia utleniającego. Są one wykorzystywane do produkcji czarnego tlenku miedziowego CuO - black copper oxide,
• młyny kulowe i przesiewacze sitowe,
• instalacja do workowania i foliowania,
• instalacja do zgazowywania tlenu ciekłego firmy BOC,

Instalacje chemiczne.

Podstawowymi urządzeniami instalacji są:

• reaktory tworzywowe o pojemności V-10m3, służące do rozpuszczania surowców i ługowania cynku,
• reaktory tworzywowe V-10m3 i metalowe V-5m3 , przeznaczone do oczyszczania roztworów od zanieczyszczeń, zaopatrzone w mieszadła oraz nagrzewnice,
• pompy membranowe, wirowe, dozujące, próżniowe do kwasów i roztworów chlorku,
• prasy filtracyjne oraz wirówki,
• wyparki szklane SIMAX, V-50dm3 do zagęszczania roztworu chlorku cynku,
• suszarka rozpyłowa SR-32 do otrzymywania chlorku cynku krystalicznego,
• tworzywowe zbiorniki magazynowe o pojemnościach 16, 25, 50m3 ,

Instalacje chemiczne umożliwiają otrzymywanie soli cynku w postaci roztworów i krystalicznej. W ostatnich latach głównymi produktami są chlorki cynku wytwarzane w trzech gatunkach, to jest w roztworach 45 i 75%-owych oraz krystaliczny.

Instalacja do produkcji materiałów ściernych “POLGRIT”.

W skład instalacji wchodzą następujące urządzenia:

• rurowe piece do suszenia granulowanego żużla pomiedziowego ogrzewane palnikami gazowymi,
• układ do segregacji sitowej produktu na frakcje handlowe w zakresie granulacji 0,4 - 3,2 mm,
• układ do namiarowania i pakowania wyrobów oraz foliowania (worki, kontenery big-bag),

Zdolność produkcyjna instalacji kształtuje się na poziomie 80 tys. Mg na rok.

Oferta Zakładu dotyczy:

A. Realizacji badań i prób technologicznych w skali półtechnicznej i przemysłowej oraz usługowego przerobu surowców, a także wykonania ekspertyz i analiz chemicznych związanych z przedmiotową tematyką,

B. Sprzedaży produkowanych wyrobów głównie:

• materiałów ściernych POLGRIT powszechnie stosowanych do oczyszczania powierzchni metalowych metodą strumieniowo-ścierną przed zabezpieczeniem antykorozyjnym. Wyroby te wytwarzane są zgodnie z normą BN-87/4268-01 i nie zawierają wolnej krzemionki. Posiadają pozytywną opinię Instytutów Medycyny Pracy oraz aktualne świadectwo badań niemieckiego Instytutu Bezpieczeństwa Pracy BIA.
• mineralnych uzdatniaczy wody pitnej HYDROCLEANIT i AQUACLEANIT. Pierwszy z tych środków skutecznie usuwa żelazo oraz mangan i wzbogaca oczyszczoną wodę w wapń i magnez, natomiast drugi jest szczególnie efektywny przy eliminacji manganu, a ponadto wzbogaca wodę w magnez pozwalając utrzymać proporcje pomiędzy jonami wapnia i magnezu w wodzie spożywczej zgodnie z zaleceniami WHO.
• chlorków cynku w gatunkach 45, 80 i 100% ZnCl2, stosowanych w przemyśle elektrochemicznym i cynkowniczym,

C. Zakupu następujących surowców wtórnych, półproduktów i odpadów z Przemysłu Metali Nieżelaznych:

Ołowionośne:

• zgary ołowiowe i ołowiowo-antymonowe. Powstają w rafineriach ołowiu i posiadają postać drobnoziarnistą, a także częściowo zbryloną. Przeciętny skład chemiczny krajowych zgarów jest następujący: 50-75% Pb; 3-21% Sb; 0,5-6% Zn; 0,1-1% Cu; 0,3-2% Sn; 0,1-0,5% As.
• popioły pokablowe będące produktem mechaniczno-termicznej przeróbki zużytego złomu kablowego, zawierające: 65-95% Pb; 0,01-3% Sb; 0,05-0,02% Cu; 0,1-0,5% Sn; <0,01% As,
• koncentraty, pyły, zgary i popioły antymonowe o składzie: >47% Sb; <5% Pb; < 2% As; <0,3% Sn; <0,2% Fe,

Miedzionośne:

• zendra i zgorzelina miedziana z procesów przeróbki plastycznej miedzi. Surowiec ten zawiera ok. 85% Cu w postaci tlenkowej i częściowo metalicznej. Posiada postać drobnoziarnistych łusek i jest wykorzystywany do produkcji tlenku miedziowego CuO,
• zgary i popioły mosiądzu oraz brązu. Powstają w odlewniach podczas wytapiania stopów miedzi. Stanowią mieszaninę składającą się z części metalicznych o składzie wytapianego stopu i tlenków metali stopowych oraz topników. Zawierają: 23-55% Cu; 18-50% Zn; 0,5-3% Fe; 1-3% Pb, 0,2-4% Sn; 0,1-0,5% Ni;

Cynonośne:

• zgary i popioły z procesów wytapiania cyny i jej stopów Sn-Pb oraz cynowania i lutowania. Skład chemiczny odpadów cynonośnych w zależności od gatunku wytapianego stopu jest następujący: 20-65% Sn; 10-75% Pb; 0,1-5% Sb; 0,1-8% Cu;0,01-20% Zn; 0,01-3% Fe

Cynkonośne:

• cynk twardy zawierający:
• 90-96% Zn; 1,5-4% Fe; 0,02-0,5% Pb; 0,05-0,1% Sn; 0,001-0,005% Cd.; 0,03% Cu; 0,002% Al.,
• zgary i popioły z ocynkowni ogniowych:
• 60-75% Zn; 0,5-1% Fe; 0,1-0,2% Pb; 0,5-1% Cu; 0,05-0,1% Mn; 0,001-0,005% Cd.,
• inne cynkonośne odpady w postaci pyłów i szlamów (wodorotlenki) zawierające do 3% Pb i powyżej

Surowce zawierające metale szlachetne (Ag, Au, Pt):

• złom miedzi jednostronnie platerowanej (Cu, Ag), złom elektroniczny (Au), roztwory poprodukcyjne,

Zakład posiada znaczące osiągnięcia w dziedzinie zagospodarowywania odpadów z Przemysłu Metali Nieżelaznych. Opracowane przy współpracy z IMN Gliwice technologie wdrażane są w Zakładzie w Legnicy i umożliwiają prowadzenie tego rodzaju działalności w sposób ekonomicznie efektywny oraz zgodnie z wymogami w zakresie ochrony środowiska.

Najważniejszymi osiągnięciami są:

• zagospodarowanie odpadowych zgarów ołowiowo-antymonowych z HMN "Szopienice" pochodzących z zapasów oraz z bieżącej produkcji w ilości około 30 tys. Mg, z których odzyskano około 16 tys. Mg stopów ołowiowo-antymonowych sprzedanych do państw Unii Europejskiej,
• wdrożenie bezodpadowej technologii pirometalurgicznego przerobu odpadów ołowiowych i ołowiowo-cynkowych z hutnictwa miedzi, z których odzyskiwane są ołów oraz użyteczne pyły cynkonośne,
• wdrożenie bezodpadowych technologii hydrometalurgicznego przerobu cynkonośnych pyłów oraz roztworów poprodukcyjnych z hutnictwa miedzi na sole cynku i koncentraty platyny,
• wykorzystanie odpadowych granulowanych żużli pomiedziowych z Huty Miedzi "Głogów II" do produkcji materiałów ściernych sprzedawanych w ilości ponad 40 tyś. ton rocznie w kraju i zagranicą,
• wytwarzanie wysokiej czystości i jakości tlenków metali stosowanych w przemyśle paszowym jako mikroelementy miedzi i cynku oraz mineralnych środków przeznaczonych do uzdatniania wody pitnej

Za opracowane innowacyjne rozwiązania uzyskano następujące nagrody i wyróżnienia:

• Złoty medal na II Międzynarodowej Wystawie INNOWACJE `99 w Gdyni za: "Opracowanie instalacji i sposobu ekologicznego przerobu odpadów z przemysłu metali nieżelaznych",
• Dyplom Prezesa Rady Ministrów RP Pana Jerzego Buzka z dnia 10.01.2000 r.,
• Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski za wybitne osiągnięcia wynalazcze przyznany postanowieniem Prezydenta RP z dnia 23.12.1999r. doc. dr Ryszardowi Chamerowi
• Belgijski Krzyż Kawalerski - odznaczenie przyznane doc. dr Ryszardowi Chamerowi za wybitne osiągnięcia techniczne i innowacyjne,
• Nagrody Naczelnej Organizacji Technicznej za wybitne osiągnięcia techniki otrzymane w latach 1983-1998,
• Dyplomy uznania Komitetu Badań Naukowych otrzymane w latach 1992-1998,